Pardus Linux’te Switch ile PC Arasındaki Gerçek Ethernet Hızının Ölçülmesi
Ağ performansı ölçümü, özellikle akıllı tahtalar (ETAP) ve laboratuvar yönetimi söz konusu olduğunda, altyapıdaki darboğazları tespit etmek için hayati önem taşır.
Yerel ağınızda (LAN) veri transfer hızlarının kağıt üzerindeki değerlere (örneğin 1 Gbps) ulaşıp ulaşmadığını merak ettiniz mi? Dosya kopyalama testleri (SMB, FTP vb.) genellikle disk hızına takıldığı için gerçek ağ performansını yansıtmaz. Ağın ham kapasitesini ölçmek için endüstri standardı olan iPerf3 kullanılır.
iPerf3 Nedir?
iPerf3, ağ bant genişliğini (bandwidth) ölçmek için kullanılan açık kaynaklı, komut satırı tabanlı bir araçtır. TCP, UDP ve SCTP protokollerini destekler. Çalışma mantığı İstemci-Sunucu (Client-Server) modeline dayanır: Bir bilgisayar veriyi gönderir, diğeri alır ve sonuç raporlanır.
1. Kurulum
Pardus (veya Debian tabanlı herhangi bir sistem) üzerinde kurulum oldukça basittir. Hem performansın ölçüleceği PC'ye hem de Sunucu/Switch tarafındaki cihaza kurulmalıdır:
sudo apt update
sudo apt install iperf3
2. Test Senaryosunu Hazırlama
Testin sağlıklı olması için bir cihazı Sunucu (Server), diğerini ise İstemci (Client) olarak yapılandırmalıyız.
Adım A: Sunucu Modunu Başlatma
Bağlantının sonlandığı (verinin ulaştığı) cihazda (örneğin ana sunucunuz veya güçlü bir PC) şu komutu çalıştırın:
iperf3 -s
Bu komut cihazı 5201 portunda dinleme moduna alır.
Adım B: İstemci Modu ile Testi Başlatma
Şimdi, performansı ölçeceğiniz diğer cihazdan (örneğin bir ETAP akıllı tahta) sunucunun IP adresini hedef alarak testi başlatın:
iperf3 -c [Sunucu_IP_Adresi]
3. Sonuçları Okuma ve Yorumlama
Test bittiğinde karşınıza bir tablo çıkacaktır. Burada en kritik sütun Bitrate (Bant Genişliği) kısmıdır.
900-950 Mbits/sec: 1 Gbps (Gigabit) bir switch ve kablolama için mükemmel sonuç.
90-95 Mbits/sec: Ağınızda 100 Mbps'lik bir darboğaz (genellikle eski bir switch veya 4 telli kalitesiz bir CAT5 kablo) olduğunu gösterir.
Retr (Retransmission): Bu değerin yüksek olması, ağda paket kaybı veya kablo arızası olduğuna işarettir.
4. İleri Düzey Parametreler
Ağınızı daha detaylı zorlamak isterseniz şu parametreleri kullanabilirsiniz:
Ters Yönlü Test (-R): Veri akışını istemciden sunucuya değil, sunucudan istemciye doğru yapar.
Bash:iperf3 -c [IP] -RSüre Ayarı (-t): Testin varsayılan 10 saniye yerine daha uzun sürmesini sağlar (örn. 60 saniye).
Bash:iperf3 -c [IP] -t 60Paralel Akış (-P): Aynı anda birden fazla kanal açarak hattı tam kapasite zorlar.
Bash:iperf3 -c [IP] -P 5
Önemli Notlar
Güvenlik Duvarı: Eğer bağlantı kurulamazsa, sunucu tarafında
5201portunun açık olduğundan emin olun (sudo ufw allow 5201).Kablo Kalitesi: Gigabit hızlar için mutlaka en az CAT5e veya tercihen CAT6 kablo kullanın.
Switch Kontrolü: Yönetilebilir bir switch kullanıyorsanız, portun "Auto-negotiation" modunda olduğundan emin olun.
Sonuç: iPerf3, ağdaki hayalet yavaşlıkları tespit etmek için bir sistem yöneticisinin en güçlü silahıdır. Pardus ETAP yüklü sınıflarınızda ağ hızından şüpheleniyorsanız, bu test size en dürüst cevabı verecektir.
1. Giriş: Neden “Gerçek” Ethernet Hızı Ölçülmeli?
Yerel ağlarda (LAN) sıkça karşılaşılan bir durum vardır:
Ethernet kartı 1 Gbps yazmasına rağmen
Dosya kopyalama yavaş
Akıllı tahta – öğretmen bilgisayarı arası gecikmeli
Switch değişmesine rağmen performans artmıyor
Bunun nedeni çoğu zaman teorik hız ile gerçek (pratik) hız arasındaki farktır.
👉 Bu yüzden hız ölçümünü:
İnternet testleriyle değil
Yerel ağ içi profesyonel araçlarla yapmak gerekir.
Bu iş için en sağlıklı ve güvenilir araç: iperf3’tür.
2. iperf3 Nedir? Neden En Sağlıklısıdır?
iperf3, iki cihaz arasındaki gerçek TCP/UDP bant genişliğini ölçen açık kaynaklı bir ağ test aracıdır.
iperf3’ün Avantajları
✔ Switch, kablo, NIC performansını net ölçer
✔ İnternetten bağımsızdır (LAN içi ölçüm)
✔ Paket kaybı, gecikme ve jitter bilgisi verir
✔ Linux, Windows, macOS uyumludur
📌 Dosya kopyalamaya göre çok daha doğru sonuç verir.
3. Test Senaryosu (Önerilen Kurulum)
[ PC-1 (iperf3 server) ] ──┐
├── [ SWITCH ] ── Ethernet ── [ PC-2 (iperf3 client) ]
[ PC-2 ] ─────────────────┘
Aynı switch üzerinde
Mümkünse CAT6 kablo
Her iki cihaz da Gigabit Ethernet
4. iperf3 Kurulumu (Pardus)
4.1. iperf3 Kurulumu
sudo apt update
sudo apt install iperf3
Kurulum doğrulama:
iperf3 --version
5. iperf3 ile Gerçek Ethernet Hızı Ölçümü
5.1. Sunucu (Server) Modu
PC-1’de çalıştır:
iperf3 -s
Beklenen çıktı:
Server listening on 5201
5.2. İstemci (Client) Modu
PC-2’de, sunucunun IP adresini kullanarak:
iperf3 -c 192.168.1.10
5.3. Örnek Çıktı ve Yorumlama
[ ID] Interval Transfer Bitrate
[ 5] 0.00-10.00 sec 1.09 GBytes 940 Mbits/sec
Bu Sonuç Ne Anlama Gelir?
✔ 940 Mbit/s → Gigabit Ethernet için çok iyi
✔ Switch + kablo + NIC sağlıklı
❌ 600–700 Mbit/s → kablo veya switch sınırlaması olabilir
6. Çoklu Akış ile Test (Gerçekçi Ölçüm)
Bazı switch ve NIC’ler tek akışta sınırlı kalır.
iperf3 -c 192.168.1.10 -P 4
-P 4→ 4 paralel veri akışıGerçek kullanım senaryosuna daha yakındır
7. UDP Testi (Paket Kaybı Analizi)
iperf3 -c 192.168.1.10 -u -b 1G
Önemli değerler:
Packet Loss (%)
Jitter (ms)
📌 Özellikle:
Akıllı tahta
Canlı ders
Ekran yansıtma
senaryoları için çok kritiktir.
8. Alternatif Yöntemler (Karşılaştırma Amaçlı)
| Yöntem | Güvenilirlik | Açıklama |
|---|---|---|
| iperf3 | ⭐⭐⭐⭐⭐ | En sağlıklısı |
| scp / rsync | ⭐⭐⭐ | Disk etkilenir |
| ethtool | ⭐⭐ | Sadece link hızı |
| speedtest | ⭐ | LAN için uygun değil |
ethtool ile Link Hızı Kontrolü
ethtool enp0s25
📌 Bu sadece “bağlantı hızı”, performans değil.
9. Sık Yapılan Hatalar
❌ İnternet hız testi ile LAN ölçmek
❌ USB–Ethernet dönüştürücü kullanmak
❌ CAT5 eski kablo ile test yapmak
❌ Aynı PC’de server–client çalıştırmak
10. Okul ve Kurumlar İçin Pratik Tavsiyeler
✔ Switch testleri iperf3 ile yapılmalı
✔ Akıllı tahtalar için ayrı VLAN önerilir
✔ Eski kablolar CAT6 ile yenilenmeli
✔ En az yılda 1 kez ağ performans testi yapılmalı
11. Mini LAB Çalışması
Görev:
iperf3 kur
Bir PC’yi server yap
Diğerinden test et
Sonucu tabloya yaz
Kablo değiştir → tekrar ölç
🎯 Amaç: Donanımın ağ hızına etkisini gözlemlemek
12. Sonuç
Pardus Linux üzerinde:
Switch
Kablo
Ethernet kartı
performansını gerçekçi ve güvenilir ölçmenin en sağlıklı yolu iperf3’tür.
👉 Dosya kopyalama ve internet testleri yanıltıcıdır.
Yorumlar