Pardus’ta /etc Dizini – Sistem Ayarlarının Kalbi
📌 1. Giriş: Neden /etc Dizini Bu Kadar Önemli?
-
🔐 Kullanıcı & grup bilgileri
-
🌐 Ağ yapılandırmaları
-
🖥️ Servis ayarları
-
🗂️ Sistem başlangıç konfigürasyonları
-
🛡️ Güvenlik yapılandırmaları
-
🧩 Programların kendi ayar dosyaları
Windows dünyasında karşılığı “C:\Windows\System32\Config” gibidir, fakat Linux’ta yapı çok daha şeffaftır.
📌 2. /etc Dizininin Genel Yapısı
nano, vim veya gedit ile düzenlenebilir.İçinde neler var?
| Tür | Örnek | Açıklama |
|---|---|---|
| Kritik çekirdek dosyaları | /etc/fstab, /etc/hosts | Önyükleme ve ağ temeli |
| Kullanıcı yönetimi | /etc/passwd, /etc/shadow, /etc/group | Kullanıcı, parola ve grup bilgisi |
| Servis ayarları | /etc/systemd, /etc/init.d | Hizmetlerin çalışma biçimi |
| Program ayarları | /etc/samba/, /etc/apache2/, /etc/ssh/ | Sunucu yazılımları, network servisleri |
| Ağ dosyaları | /etc/network/, /etc/resolv.conf | IP, DNS, arayüz ayarları |
📌 3. /etc İçindeki En Önemli Dosyalar
3.1 /etc/passwd – Kullanıcı Bilgi Dosyası
Her satır bir kullanıcı demektir.
Örnek satır:
Bu satır neyi anlatıyor?
-
etapadmin→ Kullanıcı adı -
x→ Parola/etc/shadowdosyasında -
1000→ Kullanıcı ID -
/home/etapadmin→ Ev dizini -
/bin/bash→ Kullanıcı girişi için kabuk
👉 Pardus istemcileri Samba AD’ye bağlarken bu dosya otomatik güncellenir.
3.2 /etc/shadow – Parola Güvenlik Dosyası
Bu dosyada şifrelenmiş (hashlenmiş) parolalar bulunur.
Örnek:
Bu dosya çok hassastır, yalnızca root okuyabilir.
3.3 /etc/group – Grupların Tanımlandığı Dosya
Grup mantığı Linux’un temelidir.
Örnek:
Meslek liseleri için özellikle önemlidir:
-
Öğretmen grubu → tam yetki
-
Öğrenci grubu → kısıtlı yetki
-
Etap + Samba AD entegrasyonunda kritik rol oynar
3.4 /etc/hosts – Yerel DNS Çözümleme
Özellikle Samba AD + Pardus ortamlarında doğru hazırlanmalıdır.
Örnek:
Bu dosya yanlış olursa:
gibi süreçler bozulur.
3.5 /etc/resolv.conf – DNS Sunucu Ayarları
Örnek:
Pardus Server 23.4 için en önemli nokta:
DNS’yi mutlaka Samba AD sunucusuna işaret ettirmelisin.
3.6 /etc/fstab – Disk & Bağlama Ayarları
Sistem açılırken hangi disk nereye bağlanacak burada tanımlıdır.
Öğretmen/Öğrenci paylaşımları otomatik bağlamak için kullanılır.
Örnek:
📌 4. /etc İçinde Önemli Dizinler
▶ /etc/systemd/
Servislerin nasıl başlayacağını belirleyen unit dosyaları burada.
Örnek:
-
tahta-kapat.service -
tahta-kapat.timer
gibi okulda kullandığımız otomatik kapanma scriptleri buraya eklenir.
▶ /etc/network/
IP adresi, gateway ve interface yapılandırmaları.
▶ /etc/samba/
Samba AD veya Samba File Server kuranlar için en kritik klasör.
-
smb.conf→ Sunucu ayarlarının tamamı -
Domain join işlemleriyle birlikte otomatik düzenlenir
▶ /etc/ssh/
Uzaktan bağlantı (SSH) ayarları.
sshd_config ile:
-
Root girişi kapatma
-
Port değiştirme
-
Anahtar tabanlı giriş ayarlama
yapılır.
📌 5. /etc Dizini Neden Bu Kadar Güvenlik Kritik?
Çünkü:
-
Yanlış bir değişiklik → Sistem açılmayabilir
-
Yanlış fstab → Diskler mount olmaz
-
Yanlış DNS → Domain çalışmaz
-
Yanlış passwd ya da shadow → Giriş yapılamaz
Bu yüzden öneri:
✔ Yedek almadan /etc düzenleme!
✔ Değişikliği test ederek kaydet
nano kullanırken:📌 6. /etc Dizini Neden Özel Bir Rol Oynuyor?
Pardus ETAP + Server + Domain ortamında:
-
Öğretmen/öğrenci grupları
-
Oturum kısıtlamaları
-
Paylaşım klasörleri
-
DNS/AD yapılandırmaları
-
Otomatik kapanma scriptleri
-
NFS veya Samba mount ayarları
tamamı /etc içindeki dosyalardan yönetilir.
Yani okulun tüm bilişim altyapısının kalbi buradadır.
📌 7. Özet
/etc dizini, Pardus sisteminin:
-
kimlik bilgileri
-
ağ ayarları
-
servis yapılandırmaları
-
güvenlik kuralları
-
kullanıcı/grup yönetimi
gibi tüm kritik bileşenlerini içerir.
Bu dizin, Linux sistem yöneticisinin en iyi bilmesi gereken dizindir.
Yorumlar